De opstellingen worden
Hellingeropstellingen genoemd omdat de heer
Hellinger heeft ontdekt dat families een systeem blijken te vormen,
waar een orde van de liefde heerst. De belangrijkste inzichten die
Bert Hellinger ons heeft geleerd zijn dat we in systemen te maken
hebben met drie factoren: orde, binding en de balans tussen geven en
nemen. Het systeem duldt niet dat er
iemand van het systeem 'buiten de boot valt'. Ook kunnen leden van de
familie het moeilijk hebben in hun leven omdat zij de last van iemand
anders in de familie ‘dragen’. Dit worden
verstrikkingen
genoemd.
Deze dynamieken worden makkelijk waarneembaar middels een opstelling
van het desbetreffende systeem. Dat kan een familie zijn, een gezin,
een organisatie of een deel van een organisatie, je lichaam, een
relatie, de relatie met jezelf of een of meer aspecten van jezelf
etc.
Voor wie is een opstelling mogelijk interessant?
Voor iemand die graag inzicht
wil hebben in zichzelf of zijn of haar relatie(s) op het gebied
van familie, gezin, liefdesrelatie of werk.
Voor iemand die met een dilemma zit.
Voor iemand het gevoel heeft dat hij of zij steeds dingen
doet die niet bij hem of haar passen.
Voor iemand die het gevoel heeft dat hij of zij dingen moet doen, eigenlijk
voor iemand anders.
Voor iemand die zich zelden of nooit op zijn of haar plek voelt thuis of op het
werk of in het leven in het algemeen..
Voor iemand die zijn of haar doelen zelden of nooit haalt.
Voor iemand die afkomstig is uit een familie waar veel conflicten zijn
of waar een bepaald familielid is
‘verdwenen’,
bijvoorbeeld als gevolg van emigratie, vermissing, verstoting of die
worden ‘doodgezwegen’.
Voor iemand die niet goed weet wat hij of zij met het leven aan moet.
Voor iemand die telkens hulp zoekt bij hulpverleners, maar waar
therapieën niet voor werken.
Voor werknemers die zich niet goed voelen in hun werk
Voor ondernemers die willen weten welke dynamieken spelen in zijn of
haar organisatie en waar zijn of haar aandacht naar uit zou moeten
gaan. Dit kan bij moeilijkheden of bij het maken van een belangrijke
keuze erg nuttig zijn, zelfs in een crisissituatie kan een opstelling
uiterst zinvol zijn. Het is ook heel verstandig om op regelmatige basis
een soort APK uit te voeren voor je organisatie zodat je goed inzicht
houdt op wat er in je organisatie speelt.
Hoe werkt een opstelling?
Degene die een familieopstelling gaat doen, wordt een paar vragen gesteld
waaronder:
"Wat is, bij voorkeur in één zin, je vraag of
probleem?"
"Hoe was je gezin van herkomst samengesteld? Vader, moeder, broertjes
of zusjes, half-/ stiefbroertjes, -zusjes, pleegkinderen?
"Hoe is je huidige gezin samengesteld of woon je alleen?"
"Is één van je ouders overleden toen er nog jonge
kinderen in jullie gezin waren?"
"Is één of meer van je grootouders overleden toen
je vader of je moeder nog een kind was?"
"Waren je ouders elkaars eersten of waren er eerder verloofden/
geliefden?"
"Zijn er jong overleden kinderen, miskramen of abortussen in het
huidige gezin, het gezin van herkomst of in de gezinnen van herkomst
van de ouders of de grootouders?"
"Zijn er traumatische ervaringen als ernstige ziektes, handicaps,
oorlog, misdrijf, een ernstige brand, een ingrijpend faillissement, het
verlies van een
boerderij of een andere familiebedrijf?"
"Zijn er mensen waar niet meer over gesproken wordt in de familie of
zijn er mensen uit het oog verloren als gevolg van bijvoorbeeld het
klooster ingaan of in de gevangenis of psychiatrische inrichting
verblijven?"
Als je van plan bent om zelf een opstelling te doen, kan het dus
interessant zijn om deze gegevens na te vragen in de familie. Geen nood
als dat niet mogelijk is.
Degene die een opstelling ‘doet’, kiest uit de
groep
personen om de leden van zijn of haar familie te 'representeren'
alsmede iemand voor zichzelf.
Degene die gekozen wordt mag zelf beslissen of hij of zij wel of niet
wil meewerken aan de opstelling. Daarna verloopt iedere opstelling weer
anders.
De doelen van een opstelling zijn:
1. Uitzoeken of er een systemische oorzaak is van het probleem.
2. Inzicht verkrijgen in de dynamiek van zijn of haar familie, organisatie(onderdeel), relatie, processen in jezelf etc.
3. Een juiste plek vinden voor de opsteller en zijn of haar relaties zodat de orde weer wordt hersteld.
4. De helende werking van de (h)erkenning van de zaken die uitgesproken
worden, met name op het gebied van de balans tussen geven en nemen en bij binding.
5. Indien een verstrikking wordt weggenomen, kan het systeem zich weer
ontspannen, waardoor de energie en de liefde weer kan gaan stromen
binnen het systeem.
Bert Hellinger schrijft zelf over dat inzicht dat iemand krijgt via een
opstelling:
"Het is uitermate ontroerend om te zien hoe cliënten de Orde
van
de Liefde benaderen om zelfs na een leven van haat, woede en misbruik
te versmelten in zachtmoedige, innige liefde. Toch kan wilskracht
alleen het systemische evenwicht in een relatie, dat nodig is voor het
tot bloei komen van de liefde, niet tot stand brengen.".... "Inzicht
krijgen in de Orde van Liefde betekent wijs zijn. Dat inzicht liefdevol
volgen is deemoed."
Wie zich wil verdiepen in de theorie rond familie- en andere
opstellingen zou de onderstaande boeken kunnen lezen.
Algemene boeken en boeken over familieopstellingen:
Een echte aanrader is: "Vliegen met sterke vleugels; Bert Hellingers
familieopstellingen als basis van geluk" van Bertold Ulsamer.
Dit
is naar mijn mening het meest duidelijke boek over deze materie.
"De verborgen dynamiek van familiebanden" van Bert Hellinger.
"De praktijk van familieopstellingen" van Gunthard Weber en Bert
Hellinger.
"De maat van het hart" van Bert Hellinger.
"De waarheid is voortdurend onderweg" van Bert Hellinger.
"De kunst van het helpen" van Bert Hellinger.
"Hart tegen hard" van Bert Hellinger
"Als ik mijn ogen sluit, kan ik je zien" van Ursula Franke.
"Leven zoals het is. Werken met familieopstellingen,
organisatieopstellingen en consultatieopstellingen." van Bert
Hellinger, Gunthard Weber, Marianne Franke-Gricksch, Albrecht Mahr en
Jakob Schneider
Speciaal
voor kinderen/ jongeren:
"Familieopstellingen met kinderen en jongeren" van Ingrid Dykstra
"Jij hoort bij ons!" van Marianne Franke-Gricksch. Speciaal aan te
raden voor mensen die in het onderwijs werken.
Organisatieopstellingen:
"Het verbindende veld. Oranisatieopstellingen in de praktijk." van Jan
Jacob Stam
"Ganz im Gegenteil. Tetralemmeaarbeit und andere Grundformen
Systemischer Struktuuraufstellungen - für Querdenker und solche,
die es werden wollen" Prof. Dr. van Matthias Varga von Kibéd en
Insa Sparrer
"Praxis der Organisationsaufstellungen. Grundlagen, Prinzipien, Anwendungsbereiche", samengesteld door Dr. Gunthard Weber.
"Systemic Consultancy in Organisations. Concepts - Tools -
Innovations", geschreven door Roswita Köningswieser en Martin
Hillebrand.
"Derselbe Wind lässt viele Drachen steigen. Systemische
Lösungen in Einklang", samengesteld door Dr. Gunthard Weber, met
bijdragen van o.a. Bert Hellinger.
"Invisible Dynamics. Systemic Constellations in Organisations and in
Business", geschreven door Klaus P. Horn en Regine Brick.
Liefdesrelaties:
"Supporting Love. How Love Works in Couple Relationships; Bert
Hellinger's Work with couples, edited by Johannes Neuhauser and
translated by Colleen Beaumont.
Divers
"Entering Inner Images", A Creatuve Use of Constellations in Individual Therapy, Counseling, Groups and Self-Help.
Voor nog meer informatie over familie- en organisatieopstellingen:
zie verder op de site van Jan Jacob Stam:wwwhellingerinstituut.nl